Website riêng là tài sản bạn kiểm soát: không bị sàn đổi luật, không bị thu phí phần trăm trên từng đơn, có thông tin liên lạc trực tiếp với khách. Nhưng website không tự có khách. Nó đáng làm khi bạn đã có một nhóm khách quen, có sản phẩm đủ khác biệt để người ta tìm đúng tên bạn, và sẵn sàng bỏ thời gian kéo người vào.
Nhiều người bỏ tiền làm website đẹp rồi để đó, mỗi tháng vài lượt truy cập. Vấn đề không nằm ở website mà ở kỳ vọng.
Website khác sàn và mạng xã hội thế nào
Trên sàn, khách là khách của sàn. Trên mạng xã hội, việc ai thấy bài của bạn do nền tảng quyết định. Trên website riêng, bạn quyết định mọi thứ: giao diện, giá, chính sách, cách giới thiệu, và bạn giữ được thông tin khách theo quy định.
Website không bị trừ phí theo đơn như sàn. Bạn trả chi phí duy trì cố định, còn mỗi đơn chỉ chịu phí thanh toán và giao hàng. Với doanh nghiệp có nhiều đơn, khoản tiết kiệm này đáng kể.
Website giúp bạn trông chuyên nghiệp hơn trong mắt khách doanh nghiệp, đối tác, nhà cung cấp. Một địa chỉ web riêng và email theo tên miền tạo cảm giác tin cậy.
Nhưng website thiếu thứ quan trọng nhất mà sàn và mạng xã hội có: lượng người qua lại sẵn. Không ai biết website của bạn tồn tại cho tới khi bạn đưa họ tới.
Vì vậy website thường là kênh bổ sung, giữ khách và tạo uy tín, chứ ít khi là kênh tìm khách mới đầu tiên của một doanh nghiệp nhỏ.
Khi nào nên làm
Khi bạn đã có khách quen mua nhiều lần qua các kênh khác. Website cho họ một chỗ đặt hàng tiện lợi, ổn định, và bạn không phải trả phí sàn cho những đơn từ khách vốn đã là của mình.
Khi sản phẩm của bạn khác biệt, khách tìm theo tên bạn hoặc theo nhu cầu cụ thể mà bạn phục vụ. Người tìm kiếm thông tin trên mạng có thể tìm thấy bạn qua những bài viết hữu ích trên website.
Khi bạn bán cho doanh nghiệp, cần nơi giới thiệu năng lực, bảng giá, quy trình làm việc một cách chuyên nghiệp.
Khi bạn muốn giảm phụ thuộc vào sàn hoặc mạng xã hội. Một kênh tự chủ là bảo hiểm khi nền tảng khác thay đổi.
Chưa nên làm khi bạn chưa có khách, chưa biết sản phẩm nào bán được, hoặc không có thời gian cập nhật. Giai đoạn đó, tiền và thời gian nên dùng để tìm khách trên các kênh có sẵn người.
Chi phí thật của một website
Tên miền. Trả hằng năm, nên chọn tên ngắn, dễ nhớ, gắn với thương hiệu.
Lưu trữ hoặc nền tảng. Trả hằng tháng hoặc hằng năm tuỳ dịch vụ.
Thiết kế ban đầu. Từ dùng mẫu có sẵn tới thuê làm riêng.
Cổng thanh toán. Phí theo giao dịch.
Kết nối vận chuyển. Có thể tích hợp hoặc làm thủ công.
Ảnh sản phẩm. Tự chụp hoặc thuê, nhưng phải đủ tốt.
Viết nội dung. Mô tả sản phẩm, giới thiệu, chính sách, bài viết.
Bảo trì, cập nhật. Bảo mật, sửa lỗi, cập nhật phần mềm.
Thời gian của bạn. Cập nhật sản phẩm, giá, trả lời đơn — thường bị đánh giá thấp.
Chi phí kéo khách. Quảng cáo, nội dung, mạng xã hội dẫn về.
Chứng chỉ bảo mật. Nhiều dịch vụ đã kèm sẵn.
Chi phí tuân thủ quy định. Thông tin doanh nghiệp, chính sách bảo mật, thủ tục theo quy định về thương mại điện tử.
Website tối thiểu cần gì
Không cần làm hoành tráng ngay từ đầu. Một website tối thiểu có trang chủ nói rõ bạn bán gì cho ai, trang sản phẩm với ảnh thật và giá, cách đặt hàng đơn giản, và thông tin liên hệ đầy đủ.
Trang chính sách: đổi trả, giao hàng, bảo mật thông tin. Khách mới đọc những trang này để quyết định có tin bạn không.
Trang giới thiệu: bạn là ai, vì sao làm sản phẩm này, địa chỉ thật. Với doanh nghiệp nhỏ, câu chuyện thật của người chủ tạo niềm tin hơn mọi khẩu hiệu.
Hiển thị tốt trên điện thoại. Phần lớn khách xem từ điện thoại; website khó dùng trên điện thoại là mất khách.
Tốc độ tải nhanh. Ảnh quá nặng, quá nhiều hiệu ứng làm trang chậm, khách thoát trước khi xem thấy sản phẩm.
Kéo khách vào website
Bắt đầu với khách bạn đã có. Mời khách quen đặt hàng qua website, có thể kèm ưu đãi nhỏ cho lần đầu. Đưa địa chỉ website lên bao bì, hoá đơn, danh thiếp, trang mạng xã hội.
Viết nội dung trả lời câu hỏi khách hay tìm. Cách chọn, cách dùng, so sánh, những lỗi thường gặp. Mỗi bài viết tốt là một cửa để người tìm kiếm trên mạng tìm thấy bạn, và nó làm việc trong nhiều năm.
Dùng mạng xã hội dẫn về website cho những việc cần thông tin đầy đủ: xem toàn bộ sản phẩm, đọc chính sách, đặt hàng. Mạng xã hội để tương tác, website để giao dịch.
Thu thập liên lạc của khách theo quy định, với sự đồng ý của họ. Một danh sách khách quen nhận thông tin hàng mới qua email hoặc tin nhắn là tài sản bạn không phải trả phí để tiếp cận.
Kiên nhẫn. Lượng truy cập từ tìm kiếm thường tăng chậm, tính bằng tháng chứ không bằng ngày. Nhưng khi đã lên, nó bền hơn nhiều so với quảng cáo phải trả tiền liên tục.
Sai lầm hay gặp khi làm website
Làm quá sớm. Chưa có khách, chưa biết sản phẩm nào bán được.
Chi quá nhiều cho thiết kế. Website đẹp mà không ai vào.
Không cập nhật. Giá cũ, hàng hết vẫn hiển thị, khách mất tin.
Không có trên điện thoại. Phần lớn khách bỏ đi.
Quy trình đặt hàng rườm rà. Bắt đăng ký tài khoản, điền quá nhiều thông tin.
Không có thông tin liên hệ thật. Khách nghi ngờ.
Sao chép nội dung nơi khác. Vi phạm bản quyền, bị đánh giá thấp khi tìm kiếm.
Không đo lượng truy cập. Không biết khách đến từ đâu, xem gì.
Thuê làm rồi không giữ quyền quản trị. Phụ thuộc người làm, khó tự sửa.
Không sao lưu. Sự cố là mất trắng.
Bỏ qua bảo mật. Website bị tấn công làm mất dữ liệu khách.
Kỳ vọng website tự bán hàng. Website cần được kéo khách vào như mọi kênh khác.
Câu hỏi tự kiểm trước khi làm
Bạn đã có bao nhiêu khách quen? Có đủ người để dùng website ngay từ đầu không.
Khách có tìm bạn theo tên không? Nếu có, website giúp họ tìm thấy dễ hơn.
Ai sẽ cập nhật website? Nếu không ai, website sẽ cũ nhanh.
Bạn có thời gian viết nội dung không? Nội dung là thứ kéo người tìm kiếm.
Ngân sách duy trì hằng năm là bao nhiêu? Không chỉ chi phí làm ban đầu.
Website sẽ khác sàn ở điểm nào? Giá, chính sách, trải nghiệm, nội dung.
Có cần tính năng đặt hàng không? Hay chỉ cần trang giới thiệu và liên hệ.
Bạn có giữ quyền quản trị không? Tên miền, tài khoản phải đứng tên bạn.
Cách thanh toán nào khách quen dùng? Tích hợp đúng cách khách thích.
Giao hàng sẽ xử lý thế nào? Kết nối đơn vị vận chuyển hay tự giao.
Đo kết quả bằng gì? Số đơn qua website, khách mới từ tìm kiếm.
Sáu tháng sau bạn mong đạt gì? Đặt mục tiêu thực tế để đánh giá.
Câu hỏi thường gặp
Có nên làm website bán hàng riêng không?
Nên làm khi đã có khách quen, sản phẩm có khác biệt và có người cập nhật, kéo khách vào. Chưa nên khi chưa có khách hoặc chưa biết sản phẩm nào bán được.
Website khác gì so với bán trên sàn?
Website do bạn kiểm soát, không bị trừ phí theo đơn và giữ được liên lạc khách, nhưng không có sẵn lượng người qua lại như sàn.
Chi phí duy trì website gồm những gì?
Tên miền, lưu trữ hoặc nền tảng, cổng thanh toán, bảo trì, cập nhật nội dung, thời gian của chủ và chi phí kéo khách.
Website tối thiểu cần những trang nào?
Trang chủ rõ bạn bán gì cho ai, trang sản phẩm có ảnh thật và giá, cách đặt hàng, chính sách đổi trả giao hàng bảo mật, giới thiệu và liên hệ.
Làm sao để có khách vào website?
Mời khách quen dùng, đưa địa chỉ lên bao bì và mạng xã hội, viết nội dung trả lời câu hỏi khách hay tìm và kiên nhẫn vì lượng truy cập tăng dần.